Hesaplama ve Seçim

Akü Çalışma Süresi Nasıl Hesaplanır? Cihaz Gücüne Göre Kaç Saat Gider?

Akü Çalışma Süresi Nasıl Hesaplanır? Cihaz Gücüne Göre Kaç Saat Gider?

“Bu akü cihazımı kaç saat çalıştırır?” sorusu karavandan solar sisteme, elektrikli araçtan yedek güç ünitesine kadar her yerde sorulur. Cevap, bir formülle hesaplanabilir ve akünün enerjisini, yükün gücünü ve verim kayıplarını içerir. Akü çalışma süresi hesabını bu yazıda adım adım gösteriyor; jel ve LiFePO4 arasındaki farkı da ekliyoruz.

Akü çalışma süresi formülü
Süre, gerçek enerjinin güce bölünmesidir.

Temel formül

Çalışma süresi (saat) = akü enerjisi (Wh) × kullanılabilir oran × verim ÷ yük gücü (W). Akü enerjisi, gerilim × kapasite: 12,8 V × 100 Ah = 1.280 Wh. LiFePO4’te kullanılabilir oran yüzde 90 (jelde yüzde 50). İnvertör kullanıyorsanız verim yüzde 85-92; DC yüke doğrudan bağlıysa 1. Böylece 1.280 × 0,9 × 0,9 = 1.037 Wh gerçek enerji elde edersiniz. 100 W yük 10,4 saat, 500 W yük 2,1 saat çalışır.

Adım 1: Akü enerjisini bulun

Gerilimi kapasiteyle çarpın. Etikette gerilim 12,8 V ya da 12 V yazabilir; gerçek nominal LiFePO4 gerilimi 12,8 V’tur. Net kapasiteyi kullanın: sitemizde 100 Ah modelin net kapasitesi 105 Ah olduğundan enerji yaklaşık 1.344 Wh’tir. Çoklu aküler için: paralelde kapasite toplanır, seride gerilim toplanır; toplam Wh toplam akü sayısı ile çarpılır. Ah-Wh ilişkisini Ah, Wh ve menzil hesabı yazısında anlattık.

Adım 2: Kullanılabilir oranı belirleyin

LiFePO4’te yüzde 90, jel/AGM’de yüzde 50, sulu kurşunda yüzde 40-50. Bu oranı aşmak ömrü kısaltır. Örnek: 1.280 Wh LiFePO4 akünün kullanılabilir enerjisi 1.152 Wh; aynı etiketli jel akü için 640 Wh. Bu yüzden aynı yükte LiFePO4 yaklaşık iki kat uzun gider; ayrıntılı karşılaştırma jel akü mü LiFePO4 mü yazısında.

Adım 3: Yük gücünü toplayın

Aynı anda çalışacak cihazların güçlerini toplayın. 60 W buzdolabı + 30 W aydınlatma + 10 W telefon şarjı = 100 W. Aralıklı çalışan cihazlar (buzdolabı kompresörü) için ortalama güç kullanın (örneğin 60 W cihaz günün yarısı çalışıyorsa 30 W). Motorlu cihazların kalkış gücü yüksektir ama kısa sürelidir; süreyi ortalama güçle hesaplayın.

100 Ah LiFePO4 akü çalışma süresi tablosu
Yük arttıkça süre hızla düşer.

Adım 4: Verim kayıpları

İnvertör, şarj kontrol ve kablo kayıpları toplam yüzde 10-20’ye ulaşır. DC cihazlar (12 V buzdolabı, LED) invertör kaybına uğramaz ve daha verimlidir. Sıcaklık da etkiler: soğukta kullanılabilir kapasite düşer (soğuk havada LiFePO4 akü). Hesabı yüzde 10 muhafazakâr yapmak güvenlidir.

Peukert etkisi

Kurşun-asit akülerde yüksek akım çekildikçe kullanılabilir kapasite düşer (Peukert etkisi); 100 Ah jel akü 20 saatlik deşarjda 100 Ah verirken 1 saatlik deşarjda 60-70 Ah verebilir. LiFePO4’te bu etki ihmal edilebilir düzeydedir; yüksek akımda bile kapasitesine yakın enerji verir. Yüksek akımlı yüklerde (invertör, elektrikli araç) LiFePO4’ün çalışma süresi avantajı büyür.

Örnekler

Karavan: 12,8 V 200 Ah (2.560 Wh), kullanılabilir 2.304 Wh. 80 W ortalama yük: 28,8 saat; invertörlü 100 W: 20,7 saat.

Elektrikli bisiklet: 36 V 12,8 Ah (461 Wh). 15 Wh/km tüketim: 27 km (yüzde 90 kullanım: 24 km).

Yedek güç (UPS gibi): 51,2 V 100 Ah (5.120 Wh). 500 W yükte yaklaşık 8,3 saat (yüzde 90 kullanım ve invertör verimiyle).

Tersten hesap: hangi akü gerekir?

Süre ve yük biliniyorsa gereken enerji: Wh = yük (W) × süre (saat) ÷ (kullanılabilir oran × verim). 200 W yükü 10 saat çalıştırmak: 2.000 ÷ (0,9 × 0,9) ≈ 2.470 Wh; 12,8 V sistemde yaklaşık 193 Ah. Bu hesap, lityum akü kapasitesi seçimi yazısındaki yaklaşımın ta kendisidir.

Sık yapılan hatalar

  • Etiket kapasitesini tamamen kullanılabilir saymak.
  • Verim kayıplarını hesaba katmamak.
  • Gerilimi unutup yalnızca Ah ile karşılaştırmak.
  • Aralıklı çalışan cihazların sürekli çalıştığını varsaymak.
  • Soğuk hava etkisini görmezden gelmek.

Özet

Akü enerjisi × kullanılabilir oran × verim ÷ yük gücü: bu formülle her akünün çalışma süresini hesaplayabilirsiniz. Hesabı yüzde 10 payla yapın, jel ve LiFePO4 farkını unutmayın. Aküler: karavan, tekne ve güneş enerjisi aküleri, genel amaçlı LiFePO4 aküler.

Bu konuyla ilgili ürünler

İlgili yazılar

Sık sorulan sorular

100 Ah akü 100 W cihazı kaç saat çalıştırır?

12,8 V LiFePO4 akü için yaklaşık 10-11 saat (yüzde 90 kullanılabilir, invertörle yaklaşık 10 saat).

Jel akü neden daha kısa çalışır?

Kullanılabilir kapasitesi yaklaşık yüzde 50 ve yüksek akımda Peukert etkisiyle daha da düşer.

İnvertör süreyi ne kadar azaltır?

Verim yüzde 85-92 olduğundan süre yüzde 8-15 azalır; boşta tüketim de eklenir.

Gerekli akü kapasitesini nasıl bulurum?

Yük (W) × süre (saat) ÷ (kullanılabilir oran × verim) = Wh; Wh ÷ gerilim = Ah.

Aracınız veya sisteminiz için hangi akünün uygun olduğundan emin değilseniz, bize WhatsApp veya iletişim formundan yazın; modelinizi öğrenip uygun paketi birlikte belirleyelim.